Een gebruikte machine kopen kan veel schelen ten opzichte van nieuw. Voor een werkplaats, een bakkerij, een drukkerij of een klein productiebedrijf is het vaak de enige manier om aan een machine te komen die anders buiten het budget valt. Maar een gebruikte machine heeft een verleden, en dat zie je niet aan de buitenkant. Wat je wilt weten, moet je vragen, nakijken of laten zien voor je een bod doet.
Dit stuk gaat over de vragen die je stelt, de papieren die je wilt zien en de afspraken die je vastlegt. Of je nu bij een handelaar koopt, bij een ander bedrijf dat zijn machine vervangt of via een veiling.
Weet eerst wat je zoekt
Het klinkt vanzelfsprekend, maar veel aankopen gaan mis omdat de koper verliefd wordt op een machine die net niet past. Schrijf voor je gaat zoeken op wat de machine moet kunnen. Welk materiaal, welke afmetingen, welke capaciteit per uur of per dag? Hoeveel ruimte heb je, welke stroomaansluiting, en kan de machine door je deur?
Met die lijst kun je aanbiedingen snel naast elkaar leggen. Een machine die groter of sterker is dan nodig, kost meer aan stroom, ruimte en onderhoud. Een machine die net te klein is, zit je jaren dwars.
De vragen die je de verkoper stelt
Een eerlijke verkoper vertelt je zonder moeite waar de machine vandaan komt en wat hij heeft meegemaakt. Vraag in elk geval:
- hoe oud de machine is en hoeveel draaiuren hij heeft gemaakt, als dat bijgehouden is;
- waarom hij verkocht wordt: vervanging, sluiting van een bedrijf of een defect;
- welk onderhoud er gedaan is en of daar een logboek of facturen van zijn;
- welke onderdelen vervangen zijn, en of er nog reserveonderdelen bij horen;
- of de machine nu nog in bedrijf is, zodat je hem kunt zien draaien.
Het antwoord op die laatste vraag zegt veel. Een machine die je ziet werken, onder belasting en met jouw soort materiaal als dat kan, geeft je meer zekerheid dan een machine die al maanden stil in een hal staat.
De papieren die je wilt zien
Bij een machine horen papieren, en zonder die papieren wordt het lastig om hem veilig en volgens de regels te gebruiken. Vraag naar de handleiding, de technische tekeningen of schema's en de CE-markering met de verklaring die daarbij hoort. Ontbreekt er iets, vraag dan wat de verkoper eraan kan doen, of reken het mee als kosten.
Kijk ook of de veiligheidsvoorzieningen er nog zitten en werken: noodstop, afscherming, beveiligingen op deuren of kappen. Bij oudere machines zijn die soms weggehaald of overbrugd. Dat is niet alleen gevaarlijk voor wie ermee werkt, het kan ook betekenen dat je de machine eerst moet laten aanpassen voor je hem mag gebruiken. Twijfel je, neem dan iemand mee die verstand heeft van dit soort machines.
Bekijk de machine zelf, of laat het doen
Een foto en een beschrijving zijn een begin, maar geen vervanging voor een bezoek. Ga kijken als het kan. Let op lekkage van olie of koelvloeistof, op slijtage aan geleidingen en lagers, op roest en op reparaties die er haastig uitzien. Luister naar de machine als hij draait: vreemde geluiden of trillingen zijn een reden om door te vragen.
Koop je op afstand, bijvoorbeeld uit een ander land of via een veiling, dan is een inspectie door een onafhankelijke monteur het geld vaak waard. Die weet waar hij moet kijken en kan je vertellen wat de machine aan onderhoud nodig heeft voor hij weer goed draait.
Wat je vastlegt voor je betaalt
Bij een gebruikte machine is de staat bij overdracht wat telt. Leg daarom vast in welke staat je hem koopt en wat er bij de koop hoort: gereedschap, mallen, reserveonderdelen, documentatie. Spreek af of er een garantie is, en zo ja, op welke onderdelen en hoe lang. Bij een veiling is er vaak geen garantie; dat moet je dan meenemen in je bod.
Denk ook aan het transport en de plaatsing. Wie demonteert de machine, wie laadt hem, wie vervoert hem en wie zet hem bij jou neer? Een zware machine verplaatsen kost geld en vraagt specialistisch werk. Zet in je afspraak wie wat betaalt en wanneer de machine weg moet zijn bij de verkoper.
Tweedehands machines vergelijken op de echte kosten
Tweedehands machines vergelijk je niet op de vraagprijs alleen. Twee machines die op papier dicht bij elkaar liggen, kunnen na een jaar ver uit elkaar lopen. Zet daarom per machine een paar posten onder elkaar.
- De prijs zelf, met of zonder btw, en of er bij een veiling een opslag bij komt.
- Transport, demontage en plaatsing bij jou.
- Wat er direct moet gebeuren voor de machine veilig en goed draait: een onderhoudsbeurt, nieuwe slijtdelen, een aanpassing aan de beveiliging.
- Hoe makkelijk je aan onderdelen komt. Een machine van een fabrikant die nog bestaat en onderdelen levert, is minder riskant dan een machine waarvan de maker gestopt is.
- Of er een monteur in de buurt is die dit type kent.
Tel je dat op, dan zie je soms dat een duurdere machine in betere staat goedkoper uitvalt dan een koopje dat eerst een maand in de werkplaats staat. Vraag de verkoper bij twijfel of hij een overzicht heeft van wat er de laatste jaren aan onderhoud is uitgegeven. Dat zegt meer over wat er komt dan het bouwjaar.
Een occasion machine bij een handelaar, een bedrijf of een veiling
Een occasion machine kun je op drie plekken kopen, en elke plek vraagt iets anders van je.
Bij een handelaar betaal je meestal meer dan bij een bedrijf dat zijn eigen machine verkoopt. Daar staat tegenover dat een handelaar de machine vaak al heeft nagekeken, soms schoonmaakt of opknapt, en een vorm van garantie kan geven. Vraag wat hij precies heeft gedaan en zet het in je koopafspraak.
Bij een bedrijf dat zijn machine vervangt, koop je hem zoals hij er staat. Het voordeel is dat je hem vaak nog in bedrijf kunt zien en dat de mensen die ermee werkten je kunnen vertellen waar hij last van heeft.
Bij een veiling is de prijs het scherpst, maar heb je de minste zekerheid. Kijk vooraf of je de machine mag bezichtigen en reken de kosten van opslag en ophalen mee.
Wil je weten met welk bedrijf je te maken hebt, kijk dan op het profiel. Daar staat het KvK-nummer, zodat je het zelf kunt nakijken; Grootmarkt controleert het niet.
Zo vind je een handelaar of leverancier
Op Grootmarkt zoek je groothandels, fabrikanten en importeurs in industrie en techniek per branche en per plaats. Je kunt filteren op bedrijfstype, zodat je ziet of je met een handelaar, een fabrikant of een importeur te maken hebt. Dat is handig als je naast een gebruikte machine ook reserveonderdelen of onderhoud zoekt. Telefoonnummer en website van een leverancier zie je als je bent ingelogd; dat houdt scrapers en ongerichte verkooptelefoontjes weg.
Stuur je vragen over draaiuren, onderhoud en papieren mee in je aanvraag. Die gaat rechtstreeks naar het bedrijf; Grootmarkt is geen partij bij de koop en leest niet mee.
Anders dan op Google, waar je vooral webshops en advertenties krijgt, staan hier alleen zakelijke leveranciers.
